Γράφτηκε από ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΦΩΚΙΚΩΝ ΜΕΛΕΤΩΝ στις 02 Μάι 2026 Δημοσιεύτηκε στο blog-εκδηλώσεις.

Δελτίο Τύπου - Μνημείο Πεσόντων Αεροπόρων Νομού Φωκίδας

ΜΝΗΜΕΙΟ ΠΕΣΟΝΤΩΝ ΑΕΡΟΠΟΡΩΝ ΝΟΜΟΥ ΦΩΚΙΔΑΣ

Την Κυριακή 19 Απριλίου 2026, στα πλαίσια των εορταστικών εκδηλώσεων για την απελευθέρωση του Κάστρου των Σαλώνων, έγινε η τελετή των αποκαλυπτηρίων του Μνημείου Πεσόντων Αεροπόρων Νομού Φωκίδας, στην Πλατεία Ικάρων στην Άμφισσα παρουσία της Α.Ε. του Προέδρου της Δημοκρατίας, κ. Κωνσταντίνου Τασούλα, του Αρχηγού του Γενικού Επιτελείου Αεροπορίας (ΓΕΑ), Αντιπτέραρχου (Ι) Δημοσθένη Γρηγοριάδη και του Δημάρχου Δελφών, κ. Παναγιώτη Ταγκαλή.

Η Εταιρεία Φωκικών Μελετών (Ε.Φ.Μ.) σεμνύνεται για τη συμβολή της, στην υλοποίηση της ανέγερσης αυτού του μνημείου αφού μετά από ομόφωνη απόφαση του Δ.Σ., διά στόματος του Προέδρου αυτής Αντιπτεράρχου (Ι) ε.τ. Ιωάννη Ράμμου, προτάθηκε στην εκδήλωση που πραγματοποίησε Ε.Φ.Μ. στις 3 Δεκεμβρίου 2022 στην Άμφισσα με θέμα: «Μικρά Ασία 100 χρόνια μετά. Η Δράση της Αεροπορίας 1920 – 1922. Οι ηρωικές αποστολές του Αμφισσιώτη Αεροπόρου Γεωργίου Δ. Ξηρού. Η Πολεμική Αεροπορία στον 21ο αιώνα. Έκθεση Φωτογραφικού υλικού» προς το Δήμαρχο Δελφών κ. Παναγιώτη Ταγκαλή και τον τότε Υ/ΓΕΑ κ. Δημοσθένη Γρηγοριάδη παρόντες στην εκδήλωση, οι οποίοι και αποδέχτηκαν την πρόταση.

Στο επόμενο διάστημα η συνεργασία και των τριών εμπλεκομένων Δήμου Δελφών, Πολεμικής Αεροπορίας (ΠΑ) και ΕΦΜ έφερε το σημερινό αποτέλεσμα. Ένα εμβληματικό, λιτό μνημείο, ένα μέρος από πτέρυγα του θρυλικού F-4 Phantom που αφιερώθηκε στη μνήμη των Πεσόντων Αεροπόρων του Νομού μας, που θυσιάστηκαν εν ώρα καθήκοντος ζωντανής υπενθύμισης της ύψιστης θυσίας.

Στην τελετή παραβρέθηκαν, ο Υφυπουργός Δικαιοσύνης ως εκπρόσωπος της Κυβέρνησης, κ. Ιωάννης Μπουγάς, ο Περιφερειάρχης Στερεάς Ελλάδας, κ. Φάνης Σπανός, τοπικές θρησκευτικές και πολιτειακές αρχές, ο Πρόεδρος της Ένωσης Απόστρατων Αξιωματικών Αεροπορίας Αντιπτέραρχος (Ι) ε.α. κ. Παναγιώτης Δημητριάδης, Ανώτατοι και Ανώτεροι Αξιωματικοί ε.α., αντιπροσωπείες Αξιωματικών των Ενόπλων Δυνάμεων και των Σωμάτων Ασφαλείας, ο Πρόεδρος και τα μέλη του Δ.Σ. της Εταιρείας Φωκικών Μελετών, εκπρόσωποι Συλλόγων, συγγενείς θυμάτων και πλήθος κόσμου.

Η Ε.Φ.Μ. ευχαριστεί θερμά την Π.Α. και το Δήμο Δελφών για την αποτελεσματική συνεργασία για την επίτευξη του επιθυμητού αποτελέσματος το οποίο εκκρεμούσε πολλά πολλά χρόνια.

Παραθέτουμε πίνακα με τα ονοματεπώνυμα πεσόντων αεροπόρων Νομού Φωκίδας, αυτούσιο το χαιρετισμό του Αρχηγού ΓΕΑ κ. Δημοσθένη Γρηγοριάδη καθώς και το σχετικό φωτογραφικό υλικό.

ΠΙΝΑΚΑΣ ΟΝΟΜΑΤΩΝ ΠΕΣΟΝΤΩΝ ΑΕΡΟΠΟΡΩΝ ΝΟΜΟΥ ΦΩΚΙΔΑΣ

A/A	ΒΑΘΜΟΣ	ΟΝΟΜ/ΜΟ	ΗΜΕΡ. ΘΑΝΑΤΟΥ	ΤΥΠΟΣ Α/ΦΟΥΣ	ΚΑΤΑΓΩΓΗ
1	Σημαιοφόρος	ΠΑΠΑΣΤΑΘΗΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ	13-09-1918	AVRO	ΔΕΣΦΙΝΑ
2	-//-	ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ ΝΙΚΟΛΑΟΣ	22-03-1920	SPAD	ΓΑΛΑΞΙΔΙ
3	-//-	ΝΤΟΚΑΣ ΗΛΙΑΣ	19-04-1920	DH-9	ΤΡΙΤΑΙΑ
4	Ανθυπολοχαγός	ΤΥΡΟΔΗΜΟΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ	25-10-1923	BREGET	ΑΜΦΙΣΣΑ
5	Αρχισμηνίας	ΚΟΥΤΡΟΥΜΠΑΣ ΠΕΡΙΚΛΗΣ	15-04-1941	PΖL	ΧΡΙΣΣΟ
6	Ανθυποσμηναγός	ΤΣΙΓΚΑΣ ΗΛΙΑΣ	23-06-1943	-	ΧΡΙΣΣΟ
7	Αρχισμηνίας	ΚΩΣΤΑΡΑΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ	07-08-1945	SPITFIRE	ΜΑΝΑΓΟΥΛΗ
8	Ίκαρος ΙΙ	ΠΑΠΑΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ ΝΙΚΟΛΑΟΣ	02-06-1949	-//-	ΛΙΔΩΡΙΚΙ
9	Ανθυποσμηναγός	ΤΣΑΜΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ	07-07-1952	-//-	ΜΑΥΡΟΛΙΘΑΡΙ
10	-//-	ΚΑΓΚΑΛΟΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ	21-01-1958	F-84G	ΛΙΔΩΡΙΚΙ
11	-//-	ΚΑΡΔΑΣΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ	14-05-1959	F-86E	ΑΜΦΙΣΣΑ
12	Επισμηνίας	ΠΑΣΣΑΛΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ	25-08-1967	114ΠΜ	ΚΑΛΟΣΚΟΠΗ
13	Ανθυποσμηναγός	ΣΚΟΚΑΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ	19-12-1972	F-84G	ΔΑΦΝΟΧΩΡΙ
14	Αρχισμηνίας	ΑΝΘΙΜΟΣ ΗΛΙΑΣ	22-07-1974	NORATLAS	ΤΟΛΟΦΩΝΑ
15	Ανθυποσμηναγός	ΚΡΑΒΒΑΡΤΟΓΙΑΝΝΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ	11-08-1975	F-84G	ΑΜΦΙΣΣΑ
16	Σμηναγός	ΡΟΥΛΙΑΣ ΣΠΥΡΙΔΩΝ	24-02-1976	F104	ΟΙΝΟΧΩΡΙ
17	Ανθυποσμηναγός	ΠΑΝΤΟΣ ΧΡΗΣΤΟΣ	05-07-1977	MIRAGE F-1	ΠΟΛΥΔΡΟΣΟ
18	Σμηναγός	ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ ΣΠΥΡΙΔΩΝ	15-01-1980	F104	ΧΡΙΣΣΟ
19	-//-	ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣ	18-11-1981	MIRAGE F-1	Έλκει ΜΟΝΑΣΤΗΡΑΚΙ
20	-//-	ΑΝΔΡΩΝΟΣ ΗΛΙΑΣ	11-07-1985	RF-4	ΧΡΙΣΣΟ
21	Υποσμηναγός	ΔΡΟΣΟΠΟΥΛΟΣ ΜΑΡΙΝΟΣ	11-09-1985	A-7	ΜΑΥΡΟΛΙΘΑΡΙ
22	Σμηνίτης	ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ ΣΥΜΕΩΝ	05-02-1991	C-130	ΑΜΦΙΣΣΑ
23	Αντισμήναρχος	ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ	20-12-1997	C-130	Έλκει ΠΟΤΙΔΑΝΕΙΑ
24	Ανθυποσμηναγός	ΔΡΙΒΑΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ - ΙΩΑΝΝΗΣ	05-07-1999	F-5B	Έλκει ΔΡΟΣΟΧΩΡΙ

Χαιρετισμός Αρχηγού ΓΕΑ

Με σεβασμό, συγκίνηση και υπερηφάνεια, βρισκόμαστε σήμερα εδώ, στην πλατεία των «Ικάρων» για να αποδώσουμε τη δέουσα τιμή στο έργο και τη θυσία των 24 Φωκέων Αεροπόρων που προσέφεραν στην πατρίδα ότι πολυτιμότερο είχαν, την ίδια τους τη ζωή, κατά την εκτέλεση του καθήκοντος. Οι ίδιοι απέδειξαν τι σημαίνει να φέρει κανείς τη στολή όχι ως επαγγελματική ιδιότητα, αλλά ως ιδανικό, ως αποστολή, ως όρκο τιμής. Έναν όρκο που τίμησαν με πίστη, συνέπεια αλλά και με γνώμονα ότι «ανδρείος ο περί τον καλόν θάνατον αδεής» δηλαδή ανδρείος είναι αυτός που δεν φοβάται τον τιμημένο θάνατο, όπως διατύπωσε ο Αριστοτέλης 2.500 χρόνια πριν.

Η σημερινή τελετή αποκτά ιδιαίτερο και βαθύ συμβολισμό, καθώς εντάσσεται στον εορτασμό των 205 χρόνων από την απελευθέρωση του Κάστρου των Σαλώνων – μιας κορυφαίας στιγμής του Αγώνα του 1821. Τότε που οι πρόγονοί μας ύψωσαν το λάβαρο της ελευθερίας με πίστη, θάρρος και αυταπάρνηση. Τότε που αποδείχθηκε πως η ελευθερία δεν χαρίζεται, αλλά κατακτάται με αγώνες και θυσίες.

Στο ίδιο αυτό νήμα της ιστορίας έρχονται να προστεθούν και οι Αεροπόροι μας. Άνδρες που υπηρέτησαν την πατρίδα μέχρις εσχάτων, σε διαφορετικές εποχές αλλά με την ίδια φλόγα στην καρδιά. Άνδρες που δεν έκαναν σπιθαμή πίσω και προσέφεραν απλόχερα τη ζωή τους για ένα σκοπό, για ένα όραμα.

Το Μνημείο που αποκαλύπτουμε σήμερα είναι μία κιβωτός μνήμης, ένα σημείο αναφοράς που θα θυμίζει καθημερινά σε όλους μας ότι πίσω από την ειρήνη και την ασφάλεια κρύβονται θυσίες, πρόσωπα και ιστορίες που δεν πρέπει ποτέ να λησμονηθούν. Η ανέγερσή του ως αποτέλεσμα της συνδρομής και σύμπραξης του Δήμου Δελφών, της Εταιρείας Φωκικών Μελετών και της Πολεμικής Αεροπορίας, αποτελεί φωτεινό παράδειγμα ενότητας, συλλογικής ευθύνης, εθνικής συνείδησης αλλά και υπενθύμιση ότι η διατήρηση της ιστορικής μνήμης δεν είναι υπόθεση λίγων, αλλά χρέος όλων.

Είναι αναμφισβήτητο ότι για να βαδίσει ένας λαός στον δρόμο της προόδου, της ανάπτυξης και της σιγουριάς, πρέπει να γνωρίζει την ιστορία του και να διδάσκεται από αυτή. Η ιστορία και η ιστορική μνήμη αποτελούν την αφετηρία και τη βάση για ένα καλύτερο μέλλον για την πατρίδα μας, τον λαό και τα παιδιά μας. Η σημερινή εκδήλωση μνήμης και η δημιουργία του μνημείου στον χώρο αυτό, έχει ιδιαίτερη σημασία ώστε να διατηρείται αναλλοίωτη η μνήμη των πεσόντων αεροπόρων στο πέρασμα του χρόνου. Αποτελούν παράδειγμα προς μίμηση για τις νεότερες γενιές, οι οποίες έχουν ανάγκη από πρότυπα, ιδανικά και αξίες. Το όνομά τους θα παραμείνει ανεξίτηλο στη μνήμη όλων μας, ένας φάρος για τις μελλοντικές γενιές.

Σεβαστές οικογένειες, υποκλινόμαστε στους ανθρώπους που στερηθήκατε πρόωρα. Η Πολεμική αεροπορία αποτέλεσε τη δεύτερη οικογένειά τους και σήμερα μαζί με τον Ελληνικό λαό στο σύνολό του, τους τιμά για τη θυσία τους. Σας διαβεβαιώνουμε ότι οι άνθρωποί σας δεν έφυγαν ποτέ από κοντά μας. Ζουν μέσα από τη μνήμη που διατηρούμε άσβεστη, μέσα από την τιμή που τους αποδίδουμε, μέσα από το παράδειγμα που αφήνουν στις επόμενες γενιές.

Κυρίες και κύριοι, η Πολεμική Αεροπορία, πιστή στην αποστολή της, θα συνεχίσει να βρίσκεται στην πρώτη γραμμή, υπερασπιζόμενη την εθνική κυριαρχία και την ασφάλεια της χώρας. Οι Αεροπόροι μας ήταν και θα παραμείνουν σύμβολα αυταπάρνησης, θάρρους και υψηλού καθήκοντος. Το παράδειγμά τους αποτελεί πυξίδα για όλους εμάς που συνεχίζουμε να υπηρετούμε την πατρίδα, αλλά και για τη νεολαία που καλείται να οικοδομήσει το αύριο. Με το βλέμμα στραμμένο ψηλά, εκεί όπου πέταξαν και εκείνοι που σήμερα τιμούμε, συνεχίζουμε με τόλμη για να παραμείνει η γαλανόλευκη ψηλά!

ΑΘΑΝΑΤΟΙ!

Προσομοιωτές F-16 & F-35 και VR στην Άμφισσα

Μία άλλη δράση που επίσης η ΕΦΜ πρότεινε στο Δήμο Δελφών και συνέβαλε για την υλοποίησή της στο εορταστικό τριήμερο, ήταν το πρόγραμμα του Γενικού Επιτελείου Αεροπορίας (ΓΕΑ) «Ερχόμαστε Εμείς σε Εσάς!», φέρνοντας τους νέους πιο κοντά στον κόσμο της Πολεμικής Αεροπορίας (ΠΑ) και της σύγχρονης τεχνολογίας. Μέσα από προσομοιωτές πτήσης F-16 και F-35, για τρεις μέρες από Παρασκευή 17 Απριλίου έως και Κυριακή 19 Απριλίου 2026 , στην Οικία Γαζή – Καρελλά στην πλατεία Μητροπόλεως στην Άμφισσα , οι συμμετέχοντες είχαν την ευκαιρία να ζήσουν μια ρεαλιστική εμπειρία πτήσης μαχητικού αεροσκάφους με πολύ μεγάλη επισκεψιμότητα και επιτυχία.

Το Σάββατο 18 Απριλίου 2026, ο Αρχηγός ΓΕΑ, Αντιπτέραρχος (Ι) Δημοσθένη Γρηγοριάδης, επισκέφθηκε τον χώρο στον οποίο είχαν αναπτυχθεί οι προσομοιωτές, όπου τον υποδέχθηκαν ο Δήμαρχος Δελφών, κ. Παναγιώτης Ταγκαλής και ο Πρόεδρος με τα μέλη του Δ.Σ. της Ε.Φ. Μ. . Κατά τη διάρκεια της επίσκεψης, ο Αρχηγός είχε την ευκαιρία να συνομιλήσει με παιδιά και νέους που συμμετείχαν στη δράση, ακούγοντας τις εντυπώσεις τους από την εμπειρία της πτήσης, καθώς και το έντονο ενδιαφέρον τους για την ΠΑ. Παράλληλα, Ιπτάμενοι και Τεχνικοί της ΠΑ βρίσκονταν στον χώρο, συνομιλούσαν με το κοινό και απαντούσαν σε ερωτήσεις για την εκπαίδευση, την καθημερινότητα και τις επαγγελματικές προοπτικές στον χώρο της ΠΑ.